چاپ پول توسط بانک مرکزی ایالات متحده به چه معناست؟

ژاکوب لیبن لوفت، اسلید    
۱۲ آذر ۱۳۸۷ 

چاپ پول توسط بانک مرکزی ایالات متحده به چه معناست؟ همزمان با سعی و تکاپوی بانک مرکزی آمریکا بمنظور یافتن راههائی برای فعال کردن اقتصاد، بعضی مفسران مالی نظیر سباستین مالابای از واشنگتن پست و همینطور اقتصاددانان دیگر خاطر نشان کرده اند که احتمال دارد دولت آمریکا اقدام به "چاپ اسکناس" کند. آیا اقدام به چنین عملی نمایانگر آن است که دولت میخواهد دلار بیشتری را وارد بازار کند؟ دقیقا اینطور نیست.

بانک مرکزی آمریکا معمولا چند ماه قبل از فرا رسیدن سال مالی بعدی درمورد میزان نیاز اسکناس چاپ شده برای 12 ماه آینده تصمیم گیری می کند. البته قسمت اعظم اینکار مربوط به خارج ساختن اسکناسهای کهنه از چرخه بازار می شود. بانک مرکزی پس از حساب و کتاب درمورد دلار مورد نیاز سال مالی پیش رو، سفارش سالانه خود را برای دفتر چاپ و نشر اسکناس ارسال می کند. در اینجا به شرح چگونی ارسال سفارش بانک مرکزی برای سال مالی 2008 می پردازیم. اسکنهای جدید طی یک فرآیند کاملا ساده وارد چرخه بازار می شوند. بانکها ملزم به ایجاد یک حساب پس انداز در بانک مرکزی هستند. هنگامیکه مردم از بانکهای خودکار پول دریافت و یا چکهای خود را نقد می کنند، بانکهای مذکور با دریافت وجه رایج از طریق یکی از شعبه های بانک مرکزی دوباره حساب صندوق خود را پر می کنند و این مبلغ بصورت الکترونیکی به حساب بدهی پس انداز آنها به بانک مرکزی گذاشته می شود. همانطور که بانک مرکزی نیویورک خاطر نشان می سازد، میزان این مبلغ از پول رایج می تواند از روزی به روز دیگر و از فصلی به فصل دیگر متفاوت باشد. بعنوان مثال، در طول تعطیلات و یا روزهای تعطیل آخر هفته درخواست مردم برای پول نقد افزایش می یابد.

اگرچه سهم پول رایج در چرخه اقتصاد از سال گذشته تاکنون تا 43 میلیارد دلار افزایش یافته است، اما با این وجود هیچ مدرکی وجود ندارد که ثابت کند دفتر نشر اسکناس اقدام به چاپ اسکناس خارج از زمان تعیین شده داشته و یا اصلا قصد انجام چنین کاری را داشته باشد. طبق محاسبات مفسران، دفتر چاپ و نشر اسکناس طی ماه گذشته اقدام به چاپ حواله هائی به ارزش 14.1 میلیارد دلارکرده است که این رقم کمتر از رقم بچاپ رسیده در اکتبر 2006 و یا اکتبر 2007 میباشد و این درحالیست که بانک مرکزی تمام تلاش خود را برای تحرک بخشیدن به اقتصاد بکار گرفته است.

پس منظور مفسران اقتصادی از اینکه اظهار می دارند بانک مرکزی در پی "چاپ مجدد اسکناس" است، چیست؟ از اینها گذشته، حتی بن برنانکی نیز پیش از این یعنی در سال 2002 و در مقام عضو هیئت مدیره بانک مرکزی در سخنرانی خود از چنین عبارتی استفاده کرده و اظهار داشته بود که "دولت ایالات متحده دارای یک فن آوری با نام چاپ اسکناس است". این فن آوری به آمریکا اجازه می دهدکه تا آنجا که می خواهد و بدون متحمل شدن هزینه خاصی به چاپ اسکناس اقدام کند. برنانکی درعین حال خاطرنشان ساخت که یکبار جان مینارد کینز با حالتی نیمه جدی و بعنوان یک اقدام ضد تورم به دولت پیشنهاد داد که بطریهائی را از پول رایج پر کرده و آنها را در تونلهائی شبیه معادن دفن کند تا ملت در زمان مقتضی بتواند آنها را از دل این معدنها درآورده و مورد استفاده قرار دهد.

عبارت "چاپ اسکناس" غالبا بصورت یک اصطلاح در تند نویسی مورد استفاده می گیرد که اقتصاددانان آنرا تسهیل مقداری (Quantitative easing) می نامند. بطور معمول، تصمیمات عمده در سیاستگذاری پولی توسط بانک مرکزی و با هدفدار کردن نرخ موجودی یعنی نرخ سودی که بانکها براساس آن بیکدیگر پول قرض می دهند، انجام می پذیرد. بانک‌ها با خرید و فروش اوراق قرضه دولتی برای رسیدن به هدف مذکور اقدام می کنند. اما از آنجائیکه نرخ هدف گیری شده در بانک مرکزی تقریبا به صفر و اخیرا به یک درصد رسیده است، درنتیجه امکان دارد بانک مرکزی مجبور به یافتن گزینه های دیگری برای مقابله با رکود احتمالی شود. (ژاپن در سالهای اخیر با مشکلاتی از همین دست مواجهه بوده است). سهولت مقداری تلاشی برای افزایش تامین نقدینگی است که اینکار بوسیله خرید هرچه بیشتر اوراق بهادار از بانکها و صرف نظر از هدف نرخ سود تعیین شده انجام می گیرد. بانک مرکزی برای دستیابی به چنین سهولتی نیاز به چاپ بیشتری از اسکناس رایج ندارد و میتواند این کار را به راحتی و از طریق سیستم الکترونیکی انجام بدهد و درهمانحال نیز بانکها با استفاده از حساب پس اندازی که در بانک مرکزی ایجاد کرده اند از پشتوانه مالی برخوردار شوند. بانک مرکزی تا آنجائی که بخواهد می تواند از این عملکرد استفاده کند، اما بطور بالقوه با دو مسئله روبرو خواهد شد. از طرفی، احتمال رشد و افزایش این حسابهای پس انداز و آنهم بدون آنکه تاثیری در فعال ساختن اقتصاد داشته باشند، وجود دارد.

درنتیجه چاره کار این خواهد بود که بانک مرکزی میزان موجودی نقدی را بیش از حد بالا برده و با انجام اینکار زمینه را برای ایجاد تورم فراهم آورد.
 

 

/ 1 نظر / 8 بازدید
مهدی باقرپور

سلام دوست عزیز وبلاگ خوبی داری موفق باشی . راستی از وبلاگ من سر بزن خوشحال میشم نظر بدی . اگر هم خوشت اومد من را لینک کن پشیمون نمیشی .[گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][گل][دست][دست][دست][دست][دست]