دلار , ارزان یا گران

 

دلار , ارزان یا گران

 

در چند روز اخیر شاهد رشد شدید در قیمت دلار آمریکا در بازار رسمی و غیر رسمی ارز تهران بودیم.

دلار که در فروردین امسال در بازار غیر رسمی در حدود 910 معامله می شد اکنون به سقف 965 تومان رسیده است.

چرا این روز ها دلار بالا می رود .

و چرا این روز ها ارز های دیگر مانند یورو یا پوند انگلستان با روند نزولی همراه هستند.

مهم ترین دلیل رشد قیمت ارز در بازار های جهانی رشد ارزش دلار در برابر سایر ارز ها در بازار های جهانی بود.

کاهش کسری تجاری آمریکا در ماه گذشته میلادی سبب شد دلار در یکماه گذشته بیش از 10% در مقابل یورو تقویت شود.یورو دلار شاخص ترین جفت ارز در معاملات ارز در بازار های جهانی ست.

دلیل دوم کاهش قیمت نفت در بازار های جهانی ست.

علت کاهش قیمت نفت را می توان کاهش تقاضا و کاهش مصرف و المپیک پکن و همچنین افزایش عرضه از سوی کشور های غیر عضو اوپک دانست.

در حالی که تا چند هفته پیش کارشناسان از نفت 200 دلاری سخن به زبان می آوردند اما بخت با آن ها یار نبود و ابن روز ها از سقوط نفت و نفت ارزان می نویسند. ( البته نه به اون ارزونی 10 سال پیش )

اما مهمترین عامل کاهش قیمت نفت افزایش ارزش دلار و همچنین خروج بسیاری از سرمایه گذاران از نفت است ( این سرمایه گذاران بیش از 100% در یکسال گذشته سود کسب کرده اند )

اما این عامل چه ربطی به بازار ایران دارد.

دولت در ایران هر سال هزینه ای دارد که نسبت به سال های قبل از آن معمولا بین 20 تا 25% رشد دارد.

قسمت عمده این درآمد ها از فروش دلار های نفتی ( پترودلار ) در بازار داخلی یا فروش آن به بانک مرکزی به دست می آید.

در حالی که هزینه های دولت ثابت است و انتظارات برای کاهش قیمت نفت و به تبع آن کاهش درآمد نفتی و دلار های نفتی است و ساده است که دولت برای حفظ سطح درآمد خود مجبور است که دلار را گران کند .

این سناریو بهترین سناریو ست. زیرا با وجود رشد 5% دلار در دو ماه گذشته هیچ مقامی و مسئولی به این موضوع اعتراضی نکرده است و مسئولان بانک مرکزی و وزارت اقتصاد نیز به آن چراغ سبز نشان داده اند.

حال آن که بانک مرکزی به دلیل حجم انبوه ذخایر می توانست اقدام به عرضه انبوه و شکستن قیمت کند. کاری که در شب عید در زمینه سکه بهار آزادی صورت گرفت.

علت بعدی کمبود ارز به صورت نقدی در کشور است.

در حالی که به دلیل تحریم های بانکی شرکت ها مجبور به خرید نقد هستند و حتی حواله جات به سختی جابه جا می شوند بدین ترتیب گردش دلار از بازار رسمی از جمله بانک های دولتی در حال خارج شدن است و به سوی بازار می رود.

علت بعدی رشد قیمت مسکن در ایران است.

سرمایه داران ایرانی که یک شبه ( حالا یک ماهه ) به دلیل رشد بین 100 تا 200 % قیمت آپارتمان و زمین در ایران و علی الخصوص تهران ثروتشان به دلار چندین برابر گشته است در حال خارج کردن قسمتی از پول های خود به آن سوی آب ها هستند.

به قول دوستی به جای یک آپارتمان کوچک در غرب تهران می توان در تگزاس یک ویلا با تمام امکانات از جمله استخر و غیره خرید.

یا می توان به جای یک آپارتمان کوچک در شمال تهران در نزیکی مزرعه جرج بوش خانه خرید و شاید شب شنبه با بوش گلف بازی کرد. ( البته توی زمین اونا )

شاید این روز های میلیارد های ایرانی که خانه هایشان میلیون ها دلار می ارزد اما سطح زندگی آن ها از مردم متوسط در کشورهای اروپایی و آمریکایی نیز پایین تر است و تنها خانه آن ها نشانی از ثروت آن هاست و هیچ کار دیگر آن ها بویی از ثروت چسبیده به خاک آن ها ندارد.

دوبی , عجمان, کانادا , استرالیا , قبرس , اسپانیا , آمریکا و هر نقطه دیگر جهان این روز ها پذیرای میلیونر های ایرانی ست.

این افراد هر روز صبح به صرافی ها می روند و در صف می ایستند تا به این امید که دلار به آن ها برسد.

تغییرات در کابینه

یکی دیگر از دلایلی که سبب شد به صحبت ها و شایعات مبنی بر کاهش ارزش دلار در برابر ریال و تقویت ریال در برابر سایر ارزها سخن به میان آمده و از آن به عنوان ابزاری برای کاهش تورم وارداتی یاد می شد عدم معرفی دکتر صمصامی به عنوان وزیر پیشنهادی اقتصاد است.

دکتر صمصامی که پایان نامه ایشان در بحث در باره قیمت گذاری دلار در دوران پس از جنگ است و کوشیده است به روشی مناسب برای قیمت گذاری دلار در برابر ریال بپردازد به عنوان وزیر پیشنهادی به مجلس نرفت تا حسینی با کمترین رای مخالف ممکن بتواند وزیر اقتصاد شود.

وی پیش از رای اعتماد و البته در روز قبل از آن در جمع اتاق بازرگانی از منتفی بودن طرح کاهش قیمت دلار سخن به میان آورده است.

بحث در باره مزایا یا معایب دلار ارزان در این مطلب نمی گنجد.

حمایت از تولید داخل و رقابت پذیری صادرات

تورم تولید کننده در ایران در 5 سال گذشته هر سال در حدود 12% بوده است و حال آن که دلار در این مدت کلاً حدود 5% رشد نمود.

اکنون در سال 87 فشار شدیدی بر صادر کنندگان غیر نفتی ( غیر نفت و فرآورده آن و گاز و ال پی جی و سی ان جی و گاز مایع و پتروشیمی ) وارد شده است .

آمار ها در این زمینه نگران کننده است.

حال کاهش ارزش ریال در برابر دلار به عنوان ارز مرجع در مبادلات تجاری جهانی می تواند توان صادراتی کشور را حفظ نماید و به اشتغال و توسعه کشور کمک کند .

این کار تجربه مشابه در عصر حاضر دارد و آن یوان چین است که به سختی به دلار آمریکا چسبیده است و بدون نوسان بوده است.

این امر نباید در حدی باشد که رقابت محصولات خارجی با مشابه داخلی  غیر ممکن و صنایع ایران را غیر رقابتی و به سمت انحصار پیش ببرد.

اما قیمت کنونی دلار تا رسیدن به آن سطح خیلی راه دارد.

این امر به بهای ارزان شدن صادرات کالای ایرانی و گران شدن کالای خارجی در بازار داخلی تمام خواهد شد.

/ 0 نظر / 15 بازدید